Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy, kaçak kazı girişimlerini mümkün olduğunca erken görmek, caydırmak ve önlemek için teknolojiyi kullandıklarını söyledi.
Manisa’daki Sardes Antik Kenti’nde düzenlenen törenle Sardes Antik Kenti ve Bintepe Lidya Tümülüslerini Havadan İzleme ve Güvenlik Merkezi’nin açılışı gerçekleştirildi.
Açılışta konuşan Bakan Ersoy, kültürel mirası teknolojinin ileri yöntemleriyle koruyacaklarını belirterek, ilk uygulamanın bu merkez olduğunu ifade etti.
Bir kültür varlığını yıllar süren bir mücadelenin ardından geri getirmenin büyük bir başarı olduğuna işaret eden Ersoy, “Asıl hedefimiz ise o eserin ait olduğu topraklardan hiç kopmamasını sağlamaktır. Bugün Bintepeler’de, tam da bu anlayışla bir aradayız.” dedi.
Ersoy, sikkenin doğuşuna öncülük eden Lidya’nın başkenti Sardis’in (Sardes) yanı başında binlerce yıldır bu coğrafyanın siluetini süsleyen tümülüsler arasında kültürel mirası korumak için yeni ve önemli adım attıklarını anlatarak, Lidya Kralı Alyattes’in anıt mezarının da bulunduğu Bintepe’nin yaklaşık 75 kilometrekarelik bir alana yayılan ve 120’den fazla anıt mezarı barındıran eşsiz bir arkeolojik peyzaj olduğunu söyledi.
Alanın geçmişte kaçak kazıların hedefi olduğunu ve geri döndürülmesi mümkün olmayan biçimde tahrip edildiğine şahit olduklarını dile getiren Bakan Ersoy, yaşananların geniş bir coğrafyayı korumak için tehditlerin mümkün olduğunca erken tespit edilmesi, önlenmesi gerektiğini açıkça gösterdiğini belirtti.
İHA’larla takip
Ersoy, Bintepe’ye hakim konumdaki Karnıyarık Tepe yakınında bulunan eski kazı evini yenileyerek modern bir havadan izleme ve güvenlik merkezine dönüştürdüklerini aktararak, şöyle konuştu:
“Merkezimizi uzun menzilli ve gece görüş kabiliyetine sahip iki insansız hava aracı sistemiyle donattık. Üç anten sistemiyle kapsama alanını güçlendirdik. Merkezi izleme sistemleri, büyük ekranlar ve çevre güvenlik kameralarıyla sahayı etkin biçimde takip edebilecek bir altyapı oluşturduk. Merkezde vardiyalı görev yapacak güvenlik personelimizin İHA pilotluğu eğitimlerini ve gerekli sertifikasyon süreçlerini tamamladık. Şu anda havadan izleme sırasında şüpheli bir hareket veya kaçak kazı girişimi tespit edildiğinde, bilgi süratle jandarma birimlerimizle paylaşılıyor ve gerekli müdahale gerçekleştiriliyor. Teknolojiyi, kaçak kazı girişimlerini mümkün olduğunca erken görmek, caydırmak ve önlemek için kullanıyoruz. Sistemin sağladığı verilerle koruma politikalarımızı geliştirmeye ve ihtiyaç duyulan yeni tedbirleri de hayata geçirmeye devam edeceğiz. Pilot uygulamasını Sardes’te gerçekleştirdiğimiz bu teknolojik adım, tam anlamıyla bir ekip çalışmasıyla hayata geçirildi.”
Yurt dışına çıkarılan eserlerin izi sürülüyor
Bakan Ersoy, yasa dışı yollarla yurt dışına çıkarılan eserlerin dünyanın neresinde olursa olsun izini sürdüklerini ifade ederek, “2002 yılından bu yana 13 bin 474 kültür varlığının ülkemize dönüşünü sağladık. Bunların 9 bin 159’u yalnızca son 8 yılda ülkemize kazandırıldı. Boubon Antik Kenti’nden çıkarılan bronz imparator heykelleri bu mücadelenin en dikkat çekici örneklerinden biridir. Aralarında Marcus Aurelius heykelinin de bulunduğu bu eserler, uzun yıllar süren araştırma ve uluslararası işbirliği sayesinde yeniden Anadolu topraklarında.” ifadelerini kullandı.
Teknolojinin çok önemli olduğunu ancak tek başına yeterli olmadığını vurgulayan Ersoy, Bintepe’de geliştirdikleri bu modelin geniş coğrafyalara yayılan diğer arkeolojik alanların korunmasında da kendilerine önemli tecrübe sağlayacağını sözlerine ekledi.
Sardes Kazı Başkanı Prof. Dr. Nicholas Cahill de konuşmasında projede emeği geçenlere teşekkür etti.
Konuşmaların ardından Bakan Ersoy, turistlerle ve kazı ekibiyle sohbet etti, çocuklarla fotoğraf çektirdi.
